Zwarte Vlier

Zwarte Vlier, Sambucus nigra

Beschrijving over zwarte vlier

Houtachtige heester die op een boom lijkt en soms wel 6 m hoog is. De takken zijn met merg gevuld en de bladeren geuren aromatisch.
In juni en juli bloeien de witte, stervormige bloempjes die in platte tuiltjes in schermbloemen bijeen staan en een zoete lucht verspreiden. De bessen zijn eerst groen en daarna, als ze rijp zijn, paarszwart. Kruidvlier (Sambucus ebulus) is veel langer en niet houtig. Deze vlier bloeit met rode bloempjes, die ook zwarte bessen geven, maar die zijn rauw zeer giftig! Deze soort groeit goed op kalk- en kleihoudende grond en wordt daarom voornamelijk aangetroffen in Zuid-Limburg. Het kruid zwarte vlier (in het latijns Sambucus nigra) komt uit de kruidenfamilie muskuskruidfamilie (Adoxaceae). Zwarte Vlier komt ook voor onder de naam: gewone vlier, koningin der weide, vledder.

Waar wordt zwarte vlier gevonden?

In Nederland in bossen, heggen en duinen.

Oorsprong zwarte vlier

Van Noord-Europa tot Noord-Afrika.

Hoe kun je zwarte vlier kweken?

Beide soorten kunnen in de tuin gekweekt worden door stekken of scheuren. Goed snoeien in het vroege voorjaar of in het late najaar.

Bewaren van zwarte vlier

De bloemen plukken als ze geheel openstaan, en vlak daarvoor de bladeren. Beide drogen in een koele luchtstroom. De bessen in trosjes plukken als ze neerhangen, en ook aan trosjes drogen of invriezen.

Eigenschappen van zwarte vlier

De vlier is laxerend en aromatisch en bevat plantenslijmstoffen en een kalmerend en pijnstillende valeriaanzuur. De bessen van de kruidvlier zijn uitsluitend voor medicinale doeleinde geschikt.

Toepassing zwarte vlier

Zwarte Vlier gebruiken in eten en drinken

In oudhollandse recepten werden de bessen van de gewone vlier in hun geheel in koekjes en beignets meegebakken.
Ook werden ze geconfijt en als snoepje bij de thee genuttigd.
Er zijn lekkere jams en geleien van te maken, vooral in combinatie met wrange besvruchten zoals aalbessen en kruisbessen, die hun wrange smaak dan voor een deel kwijtraken.

In Frankrijk maakt men van de bessen zowel wijn als limonade.

In Engeland maakt menigeen van vlierbessen een lekkere portwijn.

Door het blauwzuurgehalte zijn bast, bladeren en onrijpe bessen enigzins geftig! Gedroogde bessen zijn zeer aromatisch en werken in kleine hoeveelheden smaakverhogend en kleurverbeterend in vruchtencompotes.

Wijn of azijn, geleien en zoetzuur van vlierbessen, bijvoorbeeld bij wildbraad, maar ook bij vissauzen op basis van vlierbessen zijn beslist de moeite van het bereiden waard.

Medicinale werking van zwarte vlier

Vlierbessensap, siroop, wijn, likeur etc. helpen goed tegen verkoudheid.

Vlierbloesemextract is kalmerend en pijnstillend. Hete thee, gezet van een mengsel van vlierbloesem en kamillebloesem, helpt tegen ontstoken slijmvliezen en stramheid tengevolge van een kou.

Een melkinfusie van vlierbloesem helpt tegen een ontstoken keel.

Een aftreksel van gedroogde bessen is mild laxerend, van verse rauwe bessen sterk laxerend.

Huis, tuin en keuken gebruik van zwarte vlier

Vlierbast en bladeren leveren met de juiste beitsmiddelen felle kleurstoffen.
De bladeren zijn insektenwerend.


Buitenlandse namen van zwarte vlier

Engels: Elderberry.
Frans: Baie de Sureau.
Duits: Holunderbeere.
Italiaans: Bacea di Sambuco.
Spaans: Baya de Sanco.


Gesponsorde content

Meer kruiden uit de muskuskruidfamilie


Gerelateerde onderwerpen Gerelateerde onderwerpen

 © Voedingswaardetabel.nl